Trầm cảm là một rối loạn tâm thần với các biểu hiện như tâm trạng chán nản, mất hứng thú với nhiều khía cạnh của cuộc sống, cùng các vấn đề về giấc ngủ và cảm giác thèm ăn. Tình trạng này đi kèm với nhiều vấn đề về cảm xúc, bao gồm nỗi buồn dai dẳng, sự bi quan, thiếu sức sống, cảm giác tội lỗi, u sầu và lo lắng. Nếu không có biện pháp phù hợp, tình trạng này có thể dẫn đến những hậu quả bi thảm. Hãy cùng tìm hiểu những yếu tố gây ra trầm cảm và cách phân biệt trầm cảm với tâm trạng không tốt.
Nguyên nhân gây trầm cảm
Có một số yếu tố then chốt góp phần dẫn đến các dạng trầm cảm nặng:
Yếu tố sinh học
- Khuynh hướng di truyền.
- Từng mắc các bệnh nghiêm trọng.
- Ảnh hưởng của những thay đổi theo tuổi tác.
- Đặc điểm trao đổi chất trong cơ thể.
Yếu tố xã hội
- Mang thai và những thay đổi liên quan.
- Căng thẳng cảm xúc sau ly hôn hoặc chia tay.
- Những vấn đề liên quan đến địa vị xã hội thấp.
- Mất người thân.
- Khó khăn tại nơi làm việc hoặc trường học.
- Những vấn đề trong các mối quan hệ cá nhân.
- Mất việc làm.
Yếu tố tâm lý
- Tính cách và đặc điểm cá nhân.
- Sang chấn tâm lý.
- Trải qua những hoàn cảnh khó khăn trong cuộc sống.
- Chịu căng thẳng kéo dài.
Làm sao nhận biết một người bị trầm cảm?
Các chuyên gia chia dấu hiệu trầm cảm thành bốn nhóm chính:
- Dấu hiệu về tư duy, bao gồm khó giải quyết các nhiệm vụ phức tạp, khó tập trung và khó đưa ra quyết định.
- Dấu hiệu về cảm xúc, thể hiện qua sự mệt mỏi, thờ ơ, tâm trạng chán nản, thiếu năng lượng, ý nghĩ tự sát và mất ngủ.
- Dấu hiệu về hành vi có thể nhận thấy khi quan sát một người, bao gồm thay đổi tâm trạng đột ngột, tức giận, dễ cáu gắt, lo âu, buồn bã và mong muốn ở một mình.
- Dấu hiệu về thể chất, như thay đổi cảm giác thèm ăn, táo bón, giảm ham muốn tình dục, đau nhức cơ thể và mất hứng thú với những hoạt động yêu thích.
Các triệu chứng trầm cảm
Các triệu chứng trầm cảm được chia thành hai nhóm: chính và phụ.
Triệu chứng chính
- Tâm trạng liên tục buồn bã trong ít nhất hai tuần.
- Tình trạng dễ mệt mỏi kéo dài hơn một tháng.
- Hoàn toàn mất hứng thú với các hoạt động thường ngày.
Triệu chứng bổ sung
- Tự phê phán bản thân quá mức.
- Cảm giác tội lỗi gia tăng.
- Ý nghĩ tự sát.
- Các chức năng tâm thần vận động chậm lại.
- Do dự khi đưa ra quyết định.
- Các vấn đề về hành vi ăn uống.
- Giảm khả năng tập trung chú ý.
Cần làm gì khi có những dấu hiệu trầm cảm đầu tiên
Nếu bạn có phần lớn các dấu hiệu được mô tả ở trên và chúng kéo dài hơn hai tuần, đừng trì hoãn việc gặp chuyên gia tâm lý, nhà trị liệu tâm lý hoặc bác sĩ tâm thần. Test mức độ trầm cảm sẽ giúp bạn đánh giá sơ bộ tình trạng của mình, nhưng hãy nhớ: không có bài test trực tuyến nào thay thế được việc thăm khám và tư vấn với bác sĩ.
