करिअर मार्गदर्शन चाचणी
व्यवसायाची निवड हा व्यक्तीच्या आयुष्यातील सर्वांत महत्त्वाच्या टप्प्यांपैकी एक आहे. कारण जागेपणीच्या वेळेचा मोठा भाग (सुमारे ६० टक्के) प्रत्यक्ष काम, त्याची तयारी आणि कामाच्या ठिकाणी जाणे यांत जातो. तुम्ही कोणत्या क्षेत्रातील लोकांशी संवाद साधाल आणि सहकारी तुमच्या व्यक्तिमत्त्वाच्या विकासाला मदत करतील का, हे तुमच्या व्यवसायावर अवलंबून असते.
Raiffeisenbank ने २०२१ मध्ये केलेल्या सर्वेक्षणानुसार, नोकरी करणाऱ्या लोकांपैकी फक्त २२ टक्के लोक त्यांच्या व्यवसायाबद्दल समाधानी आहेत. म्हणून कामातून आनंद मिळवण्यासाठी आणि सर्वोत्तम परिणाम साधण्यासाठी आवडते कार्यक्षेत्र निवडणे महत्त्वाचे आहे. उदाहरणार्थ, त्यासाठी करिअर मार्गदर्शन चाचणीची मदत घेता येते.
आवडता व्यवसाय शोधणे अनेकदा कठीण असते, विशेषतः उच्च माध्यमिक शाळेतील विद्यार्थ्यांसाठी. प्रत्यक्ष कामाचा अनुभव नसल्यास एखाद्या क्षेत्रातील खरी आवड समजणे कठीण असते. मात्र पदवी पूर्ण केल्यानंतर ‘हे माझ्यासाठी नाही’ असे लक्षात येणे अधिक वाईट आहे. तुम्ही आधीच प्रशिक्षणार्थी म्हणून काम करून पाहावे आणि प्रत्यक्ष कामाची प्रक्रिया कशी असते व ती तुम्हाला आवडते का, हे तपासावे अशी आमची शिफारस आहे.
चुकीने निवडलेले व्यावसायिक क्षेत्र नंतर बदलणे, वाढलेल्या जबाबदाऱ्यांमुळे आणि पुन्हा सुरुवात करण्यातील अडचणींमुळे कठीण होऊ शकते. नव्या क्षेत्राचे प्रशिक्षण घेण्यासाठी आणि सुरुवातीच्या पदांवर काम करण्यासाठी बराच वेळ द्यावा लागेल. म्हणून सुरुवातीलाच करिअर मार्गदर्शन चाचणीच्या मदतीने दिशा ठरवणे आणि कौशल्य प्राप्त करण्यासाठी प्रयत्न करणे कितीतरी अधिक सोपे आहे.
हे लक्षात ठेवणे महत्त्वाचे आहे: ‘जगाचा वेग वाढत आहे.’ पूर्वी अनेकदा आयुष्यभर एकच व्यवसाय केला जात असे, पण आता बहुधा अनेक व्यवसाय बदलावे लागतील. म्हणून परिस्थितीशी जुळवून घेता येणे आणि नव्या गोष्टींसाठी खुले राहणे महत्त्वाचे आहे. उच्च व्यावसायिक कौशल्य मिळवण्यासाठी बराच वेळ लागतो. फ्लोरिडा स्टेट युनिव्हर्सिटीचे अँडर्स एरिक्सन यांनी हा सिद्धांत सिद्ध केला: ‘कोणत्याही कामात प्रावीण्य मिळवण्यासाठी १०,००० तासांचा सातत्यपूर्ण सराव आवश्यक असतो.’
सध्या विविध व्यवसायांची संख्या अनेक हजार आहे. प्रत्येक व्यवसायाचे स्वतःचे स्वरूप आणि वैशिष्ट्ये आहेत. या सर्व विविधतेत गोंधळून न जाता आदर्श दिशा शोधण्याची व्याप्ती कमी करण्यासाठी तुम्ही करिअर मार्गदर्शन चाचणी आणि हॉलंड चाचणी घेऊ शकता.
सर्व व्यवसाय काही गटांत विभागता येतात:
- व्यक्ती (डॉक्टर, शिक्षक, कायदा व सुव्यवस्था कर्मचारी, मानसशास्त्रज्ञ, वकील)
- निसर्ग (पशुवैद्य, पर्यावरणतज्ज्ञ, कृषिशास्त्रज्ञ, जीवशास्त्रज्ञ, भूगर्भशास्त्रज्ञ)
- तंत्रज्ञान (वाहनचालक, सिस्टीम प्रशासक, वेल्डर, लेथ ऑपरेटर, वाहन दुरुस्ती तंत्रज्ञ, सुतार, इलेक्ट्रिशियन)
- चिन्ह प्रणाली (प्रोग्रामर, लेखापाल, अर्थतज्ज्ञ, अनुवादक, गणिततज्ज्ञ)
- कलात्मक प्रतिमा (डिझायनर, चित्रकार, वास्तुविशारद, अभिनेता, दिग्दर्शक)
भावी व्यवसायाच्या शोधाची व्याप्ती कमी करण्यासाठी तुम्ही व्यावसायिक आवडींची चाचणी देखील घेऊ शकता.
ई. ए. क्लिमोव्ह यांच्या पद्धतीबद्दल आमच्या ब्लॉगमध्ये अधिक वाचा.