अलालिया
अलालिया म्हणजे ऐकण्याची क्षमता अबाधित आणि बौद्धिक क्षमता सामान्य असूनही मुलांच्या भाषणविकासाचा अभाव किंवा त्यातील लक्षणीय बिघाड असलेली विकृतिजन्य अवस्था. अलालिया विविध प्रकारे प्रकट होऊ शकतो आणि त्याचे दोन मुख्य प्रकार मानले जातात: प्रेरक अलालिया आणि संवेदक अलालिया.
-
प्रेरक अलालिया (अफेजिया म्हणूनही ओळखला जातो) यामध्ये मुलाला शब्द तयार करण्यात व उच्चारण्यात, तसेच योग्य वाक्ये रचण्यात अडचणी येतात. उदाहरणार्थ, मूल ध्वनींच्या उच्चारांत चुका करू शकते किंवा स्वतःचे विचार शब्दांत व्यक्त करू शकत नाही.
-
संवेदक अलालिया यामध्ये मुलाला उद्देशून केलेले भाषण समजणे अशक्य होते. याचा अर्थ असा की मुलाची वाक्यनिर्मिती यंत्रणा सामान्यपणे कार्य करत असली, तरी त्याला उद्देशून वापरलेल्या शब्दांचा आणि वाक्यांचा अर्थ त्याला समजू शकत नाही.
आनुवंशिक विकृती, दुखापती, संसर्ग किंवा मेंदूतील इतर विकृतिजन्य प्रक्रिया अशा विविध घटकांमुळे अलालिया होऊ शकतो. मुलाला संवाद आणि भाषणकौशल्ये विकसित करण्यास मदत व्हावी यासाठी अलालिया शक्य तितक्या लवकर ओळखून त्यावर उपचार सुरू करणे महत्त्वाचे आहे.