अनुरूपतावादी प्रकार
ए. ई. लिच्को यांच्या वर्गीकरणानुसार, चारित्र्याच्या वैशिष्ट्य-ठळकपणाचा अनुरूपतावादी प्रकार अशा व्यक्तींचे वर्णन करतो, ज्यांच्यात त्यांच्या वर्तनावर आणि इतरांशी असलेल्या संबंधांवर परिणाम करणारी अनेक वैशिष्ट्ये असतात. या प्रकाराची काही वैशिष्ट्ये पुढीलप्रमाणे आहेत:
-
अधीन राहण्याची प्रवृत्ती: अनुरूपतावादी प्रकारच्या व्यक्ती अनेकदा बाह्य अधिकार आणि नियम यांच्या अधीन राहण्याकडे कल दर्शवतात. त्या संघर्ष टाळणे पसंत करतात आणि इतरांपेक्षा वेगळे दिसण्याचा प्रयत्न करत नाहीत.
-
सर्वांसारखे असण्याची इच्छा: या प्रकारच्या व्यक्ती सर्वसाधारण निकष आणि अपेक्षांशी जुळवून घेण्याकडे कल दर्शवतात. त्या स्वतःचे वेगळेपण व्यक्त करणे टाळू शकतात आणि ‘सर्वांसारखे’ असणे पसंत करतात.
-
सामाजिक अभिमुखता: अनुरूपतावादी व्यक्ती सहसा इतरांच्या सहवासाला प्राधान्य देतात आणि एकटे राहिल्यास त्यांना अस्वस्थ वाटू शकते. सामाजिक वातावरणात राहणे आणि समूहाचा भाग म्हणून ओळखले जाणे त्यांच्यासाठी महत्त्वाचे असते.
-
चिकाटीचा अभाव: स्वतःची उद्दिष्टे साध्य करताना त्या फारशी चिकाटी दाखवतीलच असे नाही. याचा संबंध संघर्ष आणि तणावपूर्ण परिस्थिती टाळण्याच्या त्यांच्या इच्छेशी असतो.
-
नेत्यांच्या प्रभावाला बळी पडण्याची शक्यता: अनुरूपतावादी प्रकारच्या व्यक्तींवर अधिकारवादी नेते किंवा समूहातील परस्परप्रक्रिया यांचा सहज प्रभाव पडू शकतो. समूहातील परिस्थितींमध्ये त्या सहजपणे हाताळणीला बळी पडू शकतात.
चारित्र्याच्या वैशिष्ट्य-ठळकपणाचा अनुरूपतावादी प्रकार नेहमीच नकारात्मक किंवा विकृत असतो असे नाही, हे लक्षात घेणे महत्त्वाचे आहे. काही व्यक्तींना अशा सामाजिक वातावरणात अधिक आरामदायक वाटते, जिथे त्या सुसंवाद टिकवून ठेवू शकतात आणि संघर्ष टाळू शकतात. मात्र, अनुरूपता अतिशय प्रबळ असल्यास ती कधीकधी व्यक्तिमत्त्व विकासात आणि आत्म-अभिव्यक्तीत अडथळा आणू शकते.