शब्दकोशाकडे

द्विध्रुवीय विकार

द्विध्रुवीय विकार ही एक वैद्यकीय अवस्था आहे. यात मनःस्थिती, ऊर्जा आणि सक्रियतेची पातळी उंचावण्याचे व खालावण्याचे टप्पे आलटून-पालटून येतात. त्यांना उन्मादी (किंवा सौम्य उन्मादी) आणि नैराश्याचे टप्पे म्हणून ओळखले जाते.

उन्मादी टप्प्यांमध्ये व्यक्तीला अत्यानंद, ऊर्जेचा अतिरेक आणि विचारांची वाढलेली गती अनुभवास येऊ शकते. तसेच परिणामांचा विचार न करता ती व्यक्ती धोकादायक कृती करू शकते. याउलट, नैराश्याच्या टप्प्यांमध्ये खिन्न मनःस्थिती, बहुतेक कृतींमधील रस किंवा आनंद कमी होणे, तसेच स्वतःला इजा करण्याचे किंवा आत्महत्येचे विचार येणे अशी लक्षणे दिसतात.

या अवस्थेच्या व्यवस्थापनासाठी औषधोपचार, मानसशास्त्रीय आधार आणि जीवनशैलीतील सुधारणा यांचा समावेश असलेल्या बहुआयामी धोरणांची आवश्यकता असते. द्विध्रुवीय विकाराचे प्रत्येक प्रकरण वेगळे असते, त्यामुळे सविस्तर निदान करणे आणि व्यक्तिनुरूप उपचार योजना तयार करणे महत्त्वाचे आहे.