ਕਾਰਲ ਬਿਊਲਰ
ਕਾਰਲ ਬਿਊਲਰ (1879-1963) ਇੱਕ ਉੱਘੇ ਸਵਿਸ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨੀ ਅਤੇ ਮਨੋਰੋਗ ਮਾਹਿਰ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਖੇਤਰਾਂ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਖ਼ਸੀਅਤ ਦਾ ਵਿਕਾਸ, ਆਨੁਵੰਸ਼ਿਕਤਾ, ਪ੍ਰਤੱਖਣ ਦਾ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਕਈ ਹੋਰ ਖੇਤਰ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਕੰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਬੱਚਿਆਂ ਅਤੇ ਕਿਸ਼ੋਰਾਂ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਬਾਰੇ ਖੋਜ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਚਿੰਤਨ ਦੇ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ (ਵੁਰਜ਼ਬਰਗ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ) ਅਤੇ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤ ਬਾਰੇ ਰਚਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਗਿਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਬਿਊਲਰ ਦੀਆਂ ਮੁੱਖ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਪੜਾਵਾਂ ਬਾਰੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਖੋਜ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ “ਨੈਤਿਕਤਾ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਪੜਾਅ” ਜਾਂ “ਬਿਊਲਰ ਦਾ ਨੈਤਿਕ ਵਿਕਾਸ ਦਾ ਸਿਧਾਂਤ” ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਸਿਧਾਂਤ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਬੱਚਿਆਂ ਅਤੇ ਕਿਸ਼ੋਰਾਂ ਦੇ ਨੈਤਿਕ ਵਿਸ਼ਵਾਸਾਂ ਅਤੇ ਵਿਹਾਰ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਬਚਪਨ ਤੋਂ ਬਾਲਗ ਉਮਰ ਤੱਕ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪੜਾਵਾਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕੀਤੀ।
ਕਾਰਲ ਬਿਊਲਰ ਨੇ ਜੈਂਡਰ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਫ਼ਰਕਾਂ ਅਤੇ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਦੇ ਅਧਿਐਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਅਹਿਮ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਇਆ। ਜੈਂਡਰ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਨੇ ਇਹ ਸਮਝਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕੀਤੀ ਕਿ ਸਮਾਜ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਮਾਪਦੰਡ ਜੈਂਡਰ ਪਛਾਣ ਅਤੇ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਦੇ ਨਿਰਮਾਣ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ।