ਸ਼ਬਦਾਵਲੀ ਵਿੱਚ ਜਾਓ
ਅਣਇੱਛਤ ਅਤੇ ਇੱਛਤ ਗਤੀਆਂ
-
ਅਣਇੱਛਤ ਗਤੀਆਂ (ਅ. ਗ.):
- ਅਚੇਤ ਗਤੀਆਂ: ਇਹ ਗਤੀਆਂ ਚੇਤਨਾ ਦੀ ਸਰਗਰਮ ਭਾਗੀਦਾਰੀ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਉਦਾਹਰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਤੀਵਰਤ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਗੋਡੇ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਨਸ ਉੱਤੇ ਥਪਕੀ ਮਾਰਨ ਨਾਲ ਪੈਦਾ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਗੋਡੇ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਵਰਤ।
- ਸਵੈਚਾਲਿਤ ਗਤੀਆਂ: ਭਾਵੇਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਗਤੀਆਂ ਨੂੰ ਸੁਚੇਤ ਤੌਰ ’ਤੇ ਨਿਯੰਤਰਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਲੰਮੇ ਅਭਿਆਸ ਕਾਰਨ ਇਹ ਲਗਭਗ ਅਚੇਤ ਤੌਰ ’ਤੇ ਵੀ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਉਦਾਹਰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਦੀਆਂ ਕਿਰਿਆਵਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਤੁਰਨਾ, ਕਾਰ ਚਲਾਉਣਾ ਜਾਂ ਤੈਰਨਾ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
-
ਇੱਛਤ ਗਤੀਆਂ (ਇ. ਗ.):
- ਸੁਚੇਤ ਗਤੀਆਂ: ਇਹ ਗਤੀਆਂ ਚੇਤਨਾ ਦੁਆਰਾ ਨਿਯੰਤਰਿਤ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਨਿਰਧਾਰਤ ਟੀਚੇ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਉਦੇਸ਼ਪੂਰਵਕ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਉਦਾਹਰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਜਟਿਲ ਕੰਮ ਹੱਲ ਕਰਨ ਦੌਰਾਨ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਣ ਵਾਲੀਆਂ ਗਤੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਲਿਖਣਾ, ਗਣਿਤਕ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਹੱਲ ਕਰਨਾ ਜਾਂ ਕੋਈ ਸੰਗੀਤਕ ਸਾਜ਼ ਵਜਾਉਣਾ।
- ਸੰਕਲਪ-ਅਧਾਰਿਤ ਗਤੀਆਂ: ਇਹ ਗਤੀਆਂ ਵੀ ਸੁਚੇਤ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਪਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਸੁਚੇਤ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਅਤੇ ਨਿਯੰਤਰਣ ਦੇ ਵਾਧੂ ਪੱਧਰ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਉਦਾਹਰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸਟੀਕਤਾ ਅਤੇ ਉੱਚ ਪੱਧਰੀ ਤਾਲਮੇਲ ਦੀ ਲੋੜ ਵਾਲੇ ਖੇਡ ਹੁਨਰ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਡਾਰਟ ਸੁੱਟਣਾ ਜਾਂ ਗੋਲਫ ਖੇਡਣਾ।
ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਸੁਚੇਤ ਅਤੇ ਸੰਕਲਪ-ਅਧਾਰਿਤ ਗਤੀਆਂ ਜਟਿਲ ਕੰਮ ਕਰਨ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਥਿਤੀਆਂ ਮੁਤਾਬਕ ਢਲਣ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਅਭਿਆਸ ਅਤੇ ਤਜਰਬੇ ਰਾਹੀਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਗਤੀਆਂ ਨੂੰ ਸੁਧਾਰਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਤੇ ਹਦਾਇਤਾਂ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਲਈ ਇਹ ਅਕਸਰ ਭਾਸ਼ਾ ਅਤੇ ਬੋਧਾਤਮਕ ਕਾਰਜਾਂ ਉੱਤੇ ਨਿਰਭਰ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।