ਅਸਥਿਰ ਕਿਸਮ
ਏ. ਈ. ਲਿਚਕੋ ਦੇ ਵਰਗੀਕਰਨ ਅਨੁਸਾਰ, ਸੁਭਾਅ ਦੇ ਉਭਾਰ (character accentuation) ਦੀ ਅਸਥਿਰ ਕਿਸਮ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰਦੀ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਕੁਝ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਿਹਾਰ ਅਤੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਮੇਲ-ਜੋਲ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਕਿਸਮ ਦੀਆਂ ਕੁਝ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਇਹ ਹਨ:
-
ਆਵੇਗਸ਼ੀਲਤਾ: ਅਸਥਿਰ ਕਿਸਮ ਦੇ ਲੋਕ ਅਕਸਰ ਆਪਣੀਆਂ ਕਾਰਵਾਈਆਂ ਅਤੇ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆਵਾਂ ਵਿੱਚ ਆਵੇਗਸ਼ੀਲਤਾ ਦਿਖਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਨਤੀਜਿਆਂ ਬਾਰੇ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੋਚੇ ਬਿਨਾਂ ਅਚਾਨਕ ਫ਼ੈਸਲੇ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।
-
ਤੀਬਰ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆਵਾਂ: ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਭਾਵਨਾਤਮਕ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆਵਾਂ ਤੀਬਰ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਾਬੂ ਕਰਨਾ ਔਖਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਦੂਜਿਆਂ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਅਸਥਿਰਤਾ ਆ ਸਕਦੀ ਹੈ।
-
ਸਹਿਜਤਾ: ਇਸ ਕਿਸਮ ਦੇ ਲੋਕ ਆਮ ਤੌਰ ’ਤੇ ਵਰਤਮਾਨ ਪਲ ਵਿੱਚ ਜੀਉਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਬਿਨਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾਏ ਕੁਝ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਆਪਣੀਆਂ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਅਤੇ ਪਸੰਦਾਂ ਛੇਤੀ ਬਦਲ ਸਕਦੇ ਹਨ।
-
ਘੱਟ ਸਹਿਣਸ਼ੀਲਤਾ: ਅਸਥਿਰ ਕਿਸਮ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਦੂਜਿਆਂ ਦੀਆਂ ਕਾਰਵਾਈਆਂ ਪ੍ਰਤੀ ਸਹਿਣਸ਼ੀਲਤਾ ਘੱਟ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਿੱਜੀ ਦਾਇਰੇ ਵਿੱਚ ਦਖ਼ਲ ਦਿੱਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਜਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹਿੱਤਾਂ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚ ਰਿਹਾ ਹੈ।
-
ਸਹਿਜਤਾ ਅਤੇ ਜ਼ਿੰਦਾਦਿਲੀ: ਉਹ ਗੱਲਬਾਤ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿੰਦਾਦਿਲ ਅਤੇ ਲਚਕਦਾਰ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਨਵੀਆਂ ਸਥਿਤੀਆਂ ਮੁਤਾਬਕ ਛੇਤੀ ਢਲਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਸੁਭਾਅ ਦੇ ਉਭਾਰ ਦੀ ਅਸਥਿਰ ਕਿਸਮ ਹਮੇਸ਼ਾ ਮਾਨਸਿਕ ਰੋਗ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ, ਪਰ ਇਹ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀਆਂ ਆਪਣੀਆਂ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਅਤੇ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਕਾਬੂ ਕਰਨ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਕਿਸਮ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸਥਿਰ ਰਿਸ਼ਤੇ ਬਣਾਉਣ ਅਤੇ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਫ਼ੈਸਲੇ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।