Araştırma yöntemi
Araştırma yöntemi, bilimsel bir araştırma yürütmek ve ampirik bilgi elde etmek için kullanılan kurallar, prosedürler, teknikler ve araçlar bütününü kapsar. Bu terim, bilimsel araştırmanın çeşitli yönlerini içerir ve bağlama göre araştırma sürecinin farklı yönlerini ifade edebilir. Araştırma yönteminin birkaç farklı anlamını birbirinden ayırmak önemlidir:
-
Araştırma planı olarak yöntem: Araştırma yönteminin bu yönü, araştırmanın genel planı veya deseniyle ilgilidir. Örneğin bu, deneyin nasıl yürütüleceğini belirleyen deneysel bir desen veya anket araştırmalarında rastgele örneklemeye dayalı bir araştırma planı olabilir.
-
Veri toplama tekniği olarak yöntem: Bu yön, bilgi toplamak için kullanılan belirli yöntem ve tekniklerle ilgilidir. Bunlar anket, gözlem, görüşme ve yapılandırılmış soru formu gibi yöntemler olabilir. Her tekniğin veri toplamaya ilişkin kendine özgü ilkeleri ve kuralları vardır.
-
Veri işleme yolları olarak yöntem: Araştırma yönteminin bu yönü, verileri analiz etme ve yorumlama yöntemleriyle ilgilidir. Buna istatistiksel analiz, hipotez testi, çok değişkenli veri analizi ve anlamlı sonuçlara ulaşmak amacıyla bilgileri işlemeye yönelik diğer yöntemler dâhildir.
Başarılı bir bilimsel araştırma; araştırmanın planlanmasından başlayıp veri toplama, ardından sonuçların analizi ve yorumlanmasıyla devam eden her aşamada araştırma yöntemlerinin doğru seçilmesini gerektirir. Yöntem seçimi; araştırmanın belirli problemine, mevcut kaynaklara ve bilimsel amaçlara bağlıdır.