కోరిక
కోరిక (ఆంగ్లంలో “desire”) మనస్తత్వశాస్త్రంలో ముఖ్యమైన పాత్ర పోషిస్తుంది. దీన్ని వ్యక్తిలోని ప్రేరణాత్మక స్థితి రూపాల్లో ఒకటిగా అర్థం చేసుకుంటారు. కోరిక అంటే ఏదైనా పొందాలనే ఆకాంక్ష. ఇది తరచుగా ఏదైనా అవసరాన్ని తీర్చుకోవడం లేదా నిర్దిష్ట లక్ష్యాన్ని సాధించడంతో ముడిపడి ఉంటుంది.
మనస్తత్వశాస్త్రం, ప్రేరణ సందర్భంలో కోరిక అనే భావనను ఈ విధంగా అర్థం చేసుకోవచ్చు:
-
అవసరాన్ని అనుభవించే ఒక రూపంగా కోరిక: శారీరక అవసరాలు (ఉదాహరణకు, ఆకలి), మానసిక అవసరాలు (ఉదాహరణకు, సామాజిక గుర్తింపు పొందాలనే కోరిక) సహా వివిధ అవసరాలను అనుభవించడం వల్ల కోరిక కలగవచ్చు. ఈ సందర్భంలో, కోరిక అనేది ఆ అవసరాన్ని తీర్చుకోవడానికి వ్యక్తిని చర్య తీసుకునేలా ప్రేరేపించే మానసిక స్థితి.
-
స్పృహతో కూడిన ఆకర్షణగా కోరిక: కొందరు పరిశోధకులు కోరికను స్పృహతో కూడిన ఆకర్షణగా పరిగణిస్తారు. అంటే, సాధారణ ఆకర్షణతో పోలిస్తే కోరిక మరింత లక్ష్యనిర్దేశితంగా, స్పృహతో ఉంటుంది. ఉదాహరణకు, ఒక వ్యక్తికి నిర్దిష్ట లక్ష్యాన్ని సాధించాలనే లేదా ప్రత్యేకమైన ఆనందాన్ని పొందాలనే కోరిక కలగవచ్చు.
-
ప్రేరణతో సంబంధం: కోరికలకు ప్రేరణతో సన్నిహిత సంబంధం ఉంటుంది. అవి వ్యక్తి చర్యలు, నిర్ణయాలకు చోదకశక్తిగా పనిచేయవచ్చు. వ్యక్తి పరిస్థితి, లక్ష్యాలు, విలువలను బట్టి కోరికలు మారవచ్చు.
-
స్పృహ: కోరికలు ఏర్పడటంలో, వాటిని నియంత్రించడంలో స్పృహ పాత్ర పోషించవచ్చు.
-
వ్యక్తిగత భేదాలు: కోరికలు వ్యక్తిని బట్టి చాలా భిన్నంగా ఉండవచ్చు. వ్యక్తిగత భేదాలు, విలువలు, వ్యక్తిగత లక్ష్యాలు, అనుభవం వంటి అంశాలు ఒక్కో వ్యక్తికి ఏ కోరికలు ముఖ్యమైనవో ప్రభావితం చేయవచ్చు.
-
నిరాశ: వివిధ కారణాల వల్ల కోరికలు తీరనప్పుడు, ప్రతికూల భావోద్వేగాలు, ఒత్తిడితో ముడిపడిన నిరాశ స్థితి ఏర్పడవచ్చు.