పెంపకం
పెంపకం (ఆంగ్లం: Upbringing, education) అంటే వ్యక్తిత్వ వికాసం, సామాజీకరణకు సంబంధించిన సంక్లిష్టమైన, బహుస్థాయి ప్రక్రియ. ఇందులో జ్ఞానాన్ని అందించడం, నైతిక విలువలు, సామాజిక నియమాలు, నైపుణ్యాలను పెంపొందించడం ఉంటాయి. పెంపకం వ్యక్తి వికాసంలోని మేధోపరమైన, నైతిక, సామాజిక, శారీరక, భావోద్వేగ అంశాలను కలిగి ఉంటుంది.
పెంపక ప్రక్రియలో విద్యాసంస్థల్లో అందించే అధికారిక విద్య మాత్రమే కాకుండా, కుటుంబ వాతావరణంలో, సమాజంలో జరిగే అనధికారిక అభ్యసనం కూడా కీలక పాత్ర పోషిస్తుంది. ఇందులో వ్యక్తిలోని ప్రత్యేక లక్షణాలను ప్రోత్సహించడం, స్వతంత్రతను ప్రోత్సహించడం, అలాగే కమ్యూనికేషన్, సామాజిక-భావోద్వేగ నైపుణ్యాలను అభివృద్ధి చేయడం ఉంటాయి.
ఈ ప్రక్రియ వ్యక్తిని సమాజంలో చురుకైన జీవనానికి సిద్ధం చేయడం, విమర్శనాత్మక ఆలోచనను అభివృద్ధి చేయడం, స్వతంత్రంగా నిర్ణయాలు తీసుకునే సామర్థ్యాన్ని, నైతికంగా ప్రవర్తించే సామర్థ్యాన్ని పెంపొందించడం కూడా లక్ష్యంగా పెట్టుకుంటుంది. పెంపకం అనేది పిల్లలు, కౌమారదశలోని వారు తమ ఆలోచనలు, ఆసక్తులు, ప్రతిభతో చురుగ్గా పాల్గొనడం ముఖ్యమైన పరస్పర చర్య.